2021-03-01

Dlaczego bóle kręgosłupa nie ustępują?

W dzisiejszych czasach ponad 80% z nas przynajmniej raz w życiu odczuje silny ból kręgosłupa. W wielu wypadkach dolegliwości te są przejściowe i po kilku tygodniach samoistnie ustępują. Jednak blisko 40% pacjentów odczuwa bóle kręgosłupa przewlekle, czyli przynajmniej przez 3 miesiące i to pomimo zastosowanego leczenia.

Naturalne terapie...
zdjęcie
UDOSTĘPNIJ:

Dlaczego tak się dzieje? Dlaczego niektórzy ludzie po 2 - 3 dniach nie odczuwają żadnych dolegliwości, a inni nie mogą wstać z łóżka? Aby to wyjaśnić, musimy zrozumieć, czym jest ból i jak funkcjonuje nasz kręgosłup.

Kręgosłup zbudowany jest z kości — kręgów i znajdujących się pomiędzy nimi dysków międzykręgowych. Dodatkowo kręgi połączone są więzadłami i mięśniami. Pomiędzy kręgami z rdzenia kręgowego po lewej i po prawej stronie wychodzą korzenie nerwowe, które łączą się ze sobą, tworząc nerwy — między innymi nerw kulszowy. W kręgosłupie lędźwiowym zachodzi ruch zgięcia (pochylenia), wyprostu (wychylenia do tyłu), zgięcia bocznego i rotacji (obrotu) w prawo i w lewo. Co ważne w ruchu rotacji jest tylko 10 stopni w całym odcinku lędźwiowym, a więc po 2 stopnie pomiędzy poszczególnymi kręgami, czyli bardzo niewiele.

Kręgosłup lędźwiowy tworzy swego rodzaju skrzyżowanie w naszym ciele. Na tym skrzyżowaniu łączy się ruch zachodzący w górnej części ciała z ruchem zachodzącym w dolnej części ciała. Z punktu widzenia biomechaniki jest to bardzo istotne, aby kręgosłup lędźwiowy prawidłowo funkcjonował, zarówno kręgosłup piersiowy (odcinek powyżej lędźwi), jak i stawy biodrowe muszą prawidłowo funkcjonować. Jeżeli ruch w tych częściach jest ograniczony, to kręgosłup lędźwiowy przejmuje ich funkcje. Ważny jest przede wszystkim ruch rotacji, którego w stawach biodrowych powinno być w sumie 90 stopni, a w odcinku piersiowym 70 stopni. Jak wspomniałem, w odcinku lędźwiowym jest go tylko łącznie 10 stopni! Z badań naukowych wiemy, że to właśnie ruch rotacyjny najczęściej powoduje urazy dysków i stawów kręgosłupa lędźwiowego. Wiadomo również, że długotrwałe siedzenie powoduje ograniczenia ruchomości stawów biodrowych oraz kręgosłupa piersiowego. A zatem, mimo że uszkodzenie zachodzi w odcinku lędźwiowym, winnym tego uszkodzenia jest brak ruchomości w innych częściach ciała.

W ten sposób dochodzimy do pierwszego powodu, dla którego dolegliwości bólowe nie ustępują:

  1. Leczenie skierowane jest na objaw, a nie na przyczynę! W polskim systemie opieki zdrowotnej pacjent cierpiący na bóle kręgosłupa zazwyczaj przechodzi następującą ścieżkę „leczenia”.
  2. Pacjent trafi a do lekarza rodzinnego, gdzie otrzymuje leki przeciwbólowe i/lub przeciwzapalne. W przypadku silnych dolegliwości otrzymuje serię zastrzyków przeciwbólowych i przeciwzapalnych.
  3. Jeżeli to nie pomaga, pacjent dostaje skierowanie na prześwietlenie kręgosłupa.
  4. Jeżeli na prześwietleniu nie widać zmian nowotworowych czy pourazowych typu złamanie, pacjent zostaje skierowany na rehabilitację.
  5. Rehabilitacja składa się najczęściej z zabiegów fi zykoterapeutycznych (prądy, laser, ultradźwięki) i ewentualnie masaż — wszystko na odcinek lędźwiowy.
  6. Jeżeli rehabilitacja nie pomaga, pacjent kierowany jest na operację kręgosłupa w celu chirurgicznego usunięcia przepukliny kręgosłupa, zmian zwyrodnieniowych oraz często tak zwanej stabilizacji kręgosłupa polegającej na złączeniu i unieruchomieniu dwóch sąsiadujących ze sobą kręgów.

Wszystkie te działania koncentrują się jedynie na odcinku, w którym pacjent odczuwa ból lub w którym na obrazie radiologicznym dostrzeżono zmiany w kręgosłupie. Niestety, pomija się całkowicie diagnostykę funkcjonalną, a więc badanie ruchomości kręgosłupa i innych stawów, mających wpływ na odcinek lędźwiowy. Efekt takiego leczenia jest bardzo często niezadowalający. Dla przykładu leczenie operacyjne przynosi ulgę tylko około 50% pacjentów. Często wielu pacjentów bezpośrednio po operacji czuje poprawę, jednak już dwa lata po operacji dolegliwości bólowe wracają. Sama metodyka oceniania skuteczności leczenia operacyjnego pozostawia wiele do życzenia. Część naukowców uznaje bowiem leczenie za skuteczne, gdy pacjent odczuje zmniejszenie dolegliwości bólowych o połowę. To oznacza, że wielu pacjentów dalej odczuwa ból, tylko mniejszy. Zazwyczaj nie bada się również takich aspektów jak ograniczenie ruchomości, powrót do aktywności fi - zycznych czy powrót do pracy.

Zastosowanie zabiegów fi zykoterapeutycznych (laseroterapia, terapia ultradźwiękami itp.) równie często nie przynosi oczekiwanych efektów. Zabiegi te z założenia mają przyspieszyć regenerację uszkodzonych tkanek i zmniejszyć stan zapalny. Jednak ich skuteczność jest wątpliwa. Przede wszystkim musimy pamiętać, że stan zapalny jest naturalnym procesem gojenia uszkodzonych tkanek. Owszem nagromadzenie komórek prozapalnych i sam obrzęk z tym związany może wywoływać ból, jednak sam w sobie nie jest przyczyną, tylko skutkiem. Przyczyną są uszkodzone tkanki. A uszkodzenie najczęściej powstaje wskutek przeciążenia. Przeciążenie wywołane jest nadmiarem ruchu w stawach lub dyskach międzykręgowych spowodowane ograniczeniem ruchomości w innych częściach ciała.

Jednym z najczęstszych ograniczeń, które obserwuję w swojej praktyce, jest brak rotacji i wyprostu w stawach biodrowych oraz w odcinku piersiowym kręgosłupa. Ponieważ większość czasu spędzamy obecnie w pozycji siedzącej, stawy biodrowe są ustawione w zgięciu, a odcinek piersiowy w pochyleniu. Wielogodzinne przebywanie w takiej pozycji ogranicza ruchy przeciwne, a więc wyprost. Brak wyprostu najczęściej wiąże się z brakiem rotacji. To wymusza nadmierną rotację i nadmierny wyprost w odcinku lędźwiowym. Jak pisałem powyżej, nadmierna rotacja związana jest z uszkodzeniem dysków międzykręgowych i stawów międzywyrostkowych kręgosłupa.

Z tego samego powodu zastosowanie leków przeciwbólowych i przeciwzapalnych zazwyczaj nie eliminuje dolegliwości bólowych, niezależnie od formy podawania tych leków — w postaci tabletek czy zastrzyków. Taka terapia często maskuje tylko objawy, które z czasem nasilają się i prowadzą do większych dysfunkcji i niepełnosprawności. Warto tutaj wspomnieć, że rozpowszechnienie opioidowych leków przeciwbólowych w USA doprowadziło do fali uzależnień i jest obecnie prawdziwym problemem społeczno — zdrowotnym.

National Institute for Health and Clinical Excellence (NICE) instytucja zajmująca się opracowaniem wytycznych postępowania dla lekarzy oraz Cochrane Library — niezależna instytucja zajmująca się oceną skuteczności różnych metod leczenia — zalecają ograniczenie stosowania leków przeciwbólowych do minimum i całkowite wyeliminowanie leków opioidowych. Ponadto instytucje te NIE ZALECAJĄ zabiegów fi zykoterapii i nie zalecają zabiegów chirurgicznych, a zabiegi terapii manualnej powinny być zawsze skojarzone z ćwiczeniami fi zycznymi. Jak uzasadniają naukowcy zabiegi bierne — fi zykoterapia i masaże — mają niską skuteczność i powodują uzależnienie pacjenta od terapeuty. Celem terapii powinno być aktywizowanie pacjentów poprzez ruch. Pacjent musi zrozumieć, że to on jest odpowiedzialny za swoje zdrowie, na które pracuje się całe życie. Jakiekolwiek doraźne leczenie typu turnus rehabilitacyjny będą miały znikomy, doraźny efekt.

Także z punktu widzenia neurofi zjologii leczenie ruchem ma największy sens. Ruch to bardzo skomplikowany neurofi - zjologiczny proces. Dziecko dopiero około pierwszego roku życia zaczyna samodzielnie wstawać i chodzić. Nie da się nauczyć chodzenia czy jakiegokolwiek innego ruchu masażem, czy na przykład terapią ultradźwiękami! Mózg i cały układ nerwowy uczy się poprawnie wykonywać daną czynność, wielokrotnie ją powtarzając. Gdy powstają zaburzenia ruchomości, koordynacji czy równowagi to jedynie odpowiednio dobrane ćwiczenia pomogą nam przywrócić pełnię sprawności. Zabiegi polem magnetycznym czy operacje chirurgiczne nam w tym nie pomogą. Wyjątek stanowią zabiegi z neurologii funkcjonalnej. Są to zabiegi wykonywane przez odpowiednio wyszkolonego terapeutę stymulujące układ nerwowy do przywrócenia pełni sprawności.

Rozpoczynając leczenie dolegliwości bólowych kręgosłupa, należy pamiętać, że rozpoczynamy proces. Proces, w którym nasz organizm musi się rozruszać, odpowiednio przebudować, wzmocnić i usprawnić kontrolę motoryczną, równowagę i koordynację. Zmniejszenie dolegliwości bólowych jest jedynie początkiem drogi do pełni zdrowia. Naszym celem jest pełny zakres ruchowy w każdej możliwej płaszczyźnie bez obaw i strachu przed bólem oraz bez myślenia i zastanawiania się, czy dana aktywność jest dla mnie bezpieczna. Lekarze często zabraniają swoim pacjentom pochylania się, zginania, podnoszenia cięższych przedmiotów, wykonywania gwałtownych ruchów, skrętów tułowia itp. Problem polega jednak na tym, że nie da się przeżyć życia bez wykonywania tych wszystkich czynności. Nawet ubieranie skarpetek wymaga pochylania się, a jak posprzątać mieszkanie czy pobawić się z dziećmi bez schylania? Wyobraźmy sobie osobę spacerującą z dziećmi — gdy dziecko pobiegnie w stronę ulicy, ta osoba zrobi wszystko, aby je powstrzymać przed wtargnięciem na jezdnię. Nie będzie się zastanawiać czy może się pochylać, podbiec, złapać dziecko itd. Celem rehabilitacji jest przygotowanie pacjenta do wykonania tych wszystkich czynności bez obaw o swoje zdrowie. Niestety nie da się osiągnąć tego w ciągu dwóch tygodni terapii prądami czy ultradźwiękami, jak proponuje NFZ. Taka terapia zazwyczaj zajmuje kilka miesięcy. Musimy pamiętać, że ograniczenia ruchomości kręgosłupa czy stawów najczęściej powstawały przez wiele lat. Aby te ograniczenia rozruszać, zgodnie z zaleceniami NICE stosujemy zabiegi terapii manualnej w połączeniu z ćwiczeniami fi - zycznymi, które pacjent powinien kontynuować samodzielnie w domu. Takie skojarzenie terapii daje najlepsze efekty. Niestety pacjenci bardzo często rezygnują z kontynuowania leczenia, jak tylko poczują się trochę lepiej i w konsekwencji dolegliwości bólowe wracają.

W tej części skoncentrowałem się na biomechanicznym aspekcie powstawania i leczenia schorzeń kręgosłupa. W części drugiej opiszę, czym jest i jak powstaje ból, co wpływa na odczuwanie bólu oraz jak możemy modyfi kować czynniki wpływające na ból.

Więcej wiedzy na temat zdrowia zdobędziesz na konferencji pt. Czego Ci lekarz nie powie

Te artykuły zyskują na popularności

Choroby cywilizacyjne
miniaturka
2016-01-01

Pasożyty - główna przyczyna nowotworów

W Polsce, tak jak i w wielu innych krajach Europy Zachodniej, temat pasożytów traktuje się jako wstydliwy problem, o którym niewiele się mówi, a jeszcze mniej robi. A pasożyty...

Choroby cywilizacyjne
miniaturka
2020-09-01

Przechytrzyć cukrzycę. Część 1

Aby garstka mogła dobrze żyć, tłumy muszą umierać.

Wyścig z czasem


Choroby cywilizacyjne
miniaturka
2015-11-01

Tężyczka – utajona i dokuczliwa choroba zestresowanych managerów

Bardzo często zgłaszają się do mojego gabinetu ludzie pracujący w wielkich korporacjach, którzy są permanentnie zmęczeni i przygaszeni; czują, jakby uciekała z nich cała...

Choroby cywilizacyjne
miniaturka
2021-03-01

Jak skutecznie pozbyć się Hashimoto? Część 1

SKALA PROBLEMU

Na autoimmunologiczne zapalenie tarczycy objawiające się niedoczynnością — Hashimoto lub nadczynnością — Graves Basedow (GB) ofi cjalnie choruje...

Jest absolwentem Brytyjskiej Szkoły Osteopatii w Londynie — najstarszej i największej w Europie uczelni wyższej kształcącej osteopatów. Jest także pierwszym w Polsce absolwentem prestiżowego Gray Institute z USA oraz Academy of Applied Movement and Neurology z Wielkiej Brytanii. W swojej praktyce łączy tradycyjną terapię manualną z terapią ruchem i neurologią funkcjonalną. www.osteopatagdansk.pl tel. 508-489-861 [email protected]
Harmonia 2021 marzec-kwiecień (wydanie cyfrowe)

Archiwalne numery



Archiwalne numery

Nasi eksperci

Redakcja

Redakcja czasopisma Harmonia.
Twoje Zdrowie,
Twoja odpowiedzialność.

 

Prenumerata: 728 457 165
Stoiska wystawiennicze: 503 447 471
Bilety na konferencje: 728 457 165
Reklama: 503 447 471
Redakcja: 728 457 165

[email protected]
[email protected]
www.harmoniatwojezdrowie.com

facebook.com/harmoniatwojezdrowie

Wszelkie prawa zastrzeżone. Dziękujemy, że korzystasz z legalnego źródła. Pamiętaj! Wydawca nie wyraża zgody na pobieranie, kopiowanie, powielanie i udostępnianie materiałów bez zgody Wydawcy poza portalem harmoniatwojezdrowie.com. Pobieranie, kopiowanie i powielanie materiału opublikowanych w portalu Harmonia Twoje Zdrowie Twoja Odpowiedzialność bez zgody Wydawcy to poważne przestępstwo. Jeśli chcesz możesz udostępnić link do portalu w mediach społecznościowych.

Zobacz koniecznie

Nagranie z konferencji „Czego Ci lekarz nie powie” 13.11.2021 z G2 Arena Jasionka k. Rzeszowa

zobacz teraz

COOKIES

Korzystamy z Cookies, by zapewnić Ci dostęp do informacji, wszystkich oferowanych usług, by gromadzić informacje związane z korzystaniem z serwisu, a także wyświetlać reklamy dopasowane do użytkowników. Stosowane przez nas pliki typu cookies umożliwiają właściwe wyświetlanie treści, analizę ruchu internetowego, ruchu reklamowego, a także utrzymanie sesji po zalogowaniu. Można wyłączyć ten mechanizm w ustawieniach przeglądarki. Korzystanie z naszego serwisu bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Korzystając z naszej strony wyrażasz zgodę na używanie Cookies, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.